Người viết: Nhà văn Đặng Thân

Tôi đang viết một tiểu thuyết “nguyên thuỷ”

SGTT.VN - Tiểu thuyết 3.3.3.9 [những mảnh hồn trần] của Đặng Thân vừa được NXB Hội Nhà Văn ấn hành thuộc diện “thách thức” độc giả, khi nó chọn một lối viết pha trộn nhiều giọng văn, rất khó đọc; đồng thời những câu chuyện mà nó kể cũng thuộc “đại thuyết”, không thể dùng để giải trí thường tình.

Đăng Thân hiện sống tại Hà Nội, sáng tác thơ văn, tiểu luận bằng tiếng Việt và tiếng Anh. Là tác giả của nhiều tác phẩm, tiêu biểu có Từ điển thi x/x loại [chúng sinh], Tiền vệ phụ âm thư… Anh còn là chủ nhiệm bộ môn dự trắc học của trung tâm Nghiên cứu và phát triển Kinh Dịch.

Được biết 3.3.3.9 [những mảnh hồn trần] phải “nằm im” một thời gian dài ở các nhà xuất bản vì nó bị ghép vào tội “cách tân thái quá”. Trong suốt lịch sử văn học hiện đại Việt Nam (tính từ cuối thế kỷ 19), chuyện cách tân thường gắn với thơ, tại sao anh lại chọn cách tân trong văn xuôi?

Thưa anh, lý do cũng đơn giản: tôi chưa bao giờ muốn viết một cuốn sách giống như những cuốn nào đó, nên phải làm khác đi. Nếu tất cả đều cách tân thì chắc tôi sẽ viết kiểu cổ đại cũng nên. Hiện nay tôi đang triển khai một cuốn tạm gọi là tiểu thuyết, nhưng thực ra là phi thể loại, không trường phái, có tên là Factum [a] Cave. Nếu ai cần xác định trường phái cho nó thì tôi xin tạm gọi là “chủ nghĩa nguyên thuỷ” (có thể hiểu là: originalism/primitivism/cave-ism). Tuyên ngôn của “chủ nghĩa” này thế nào xin để tôi viết xong rồi sẽ trả lời cũng chưa muộn, đúng không nào?

Với tôi, cuốn tiểu thuyết tự nó sinh ra từ trong suy nghĩ của tác giả. Tôi không hề ý thức là phải giễu nhại hay phải pha trộn, khó hay dễ đọc.

Khi chọn cách tân, anh có nghĩ mình sẽ lạc lõng?

Tôi chưa hề nghĩ về điều đó. Có những lúc tôi thấy mình rất hạnh phúc vì chỉ có vài độc giả… sát sườn. Còn hiện nay thì lượng người hướng về cái mới ngày càng đông, nhất là trong lớp trẻ, thậm chí rất trẻ. Họ được đào tạo tốt, có tri thức cao, thường chỉ hướng về cái mới. Nhiều người trong họ đã trực tiếp thúc giục tôi viết ra cái mới. Milan Kundera có nói đại ý: những kẻ làm văn học nghệ thuật mà không có tính sáng tạo chẳng khác gì những tên đi lậu vé, trước sau gì cũng bị đuổi xuống dọc đường.

Thêm nữa, khi viết tiểu thuyết, tôi chẳng có quan niệm gì cụ thể. Nếu có, chỉ là: tiểu thuyết thì dài, cho nên đây là nơi trình diễn mọi chiều kích của trí tưởng tượng một cách dài hơi nhất, vô biên nhất, “lắm lời” nhất.

Hiền Hoà (thực hiện)

Tác phẩm 3.3.3.9 [những mảnh hồn trần] sẽ có buổi thảo luận vào lúc 15 giờ ngày 7.1.2012 tại L’Espace (Hà Nội) với sự tham gia của Đỗ Lai Thuý, Nguyễn Quang Thiều, Nguyễn Chí Hoan, Đỗ Minh Tuấn, Đà Linh…