Phản hồi việc Hàng Việt Nam sản xuất tại Trung Quốc

Cần giữ niềm tin của người tiêu dùng

SGTT.VN - Trước hiện tượng “hàng Việt sản xuất tại… Trung Quốc” (báo Sài Gòn Tiếp Thị ngày 30.6.2010), chúng tôi đã ghi nhận những góc nhìn khác nhau về tác động của hiện tượng này thế nào đối với sản xuất trong nước, niềm tin, quyền lợi của người tiêu dùng.

Tiến sĩ Cao Sỹ Kiêm, chủ tịch hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam:

Kiểm soát và xử lý không kịp thời sẽ làm cho thị trường bất ổn

Thị trường ASEAN + Trung Quốc rõ ràng được triển khai nhanh, nên hàng Trung Quốc đang được vào Việt Nam bằng nhiều con đường. Vấn đề quan trọng là làm rõ cơ cấu hàng nhập vào. Quan sát về số lượng, ta thấy tỷ lệ nhập thiết bị, nguyên liệu phục vụ sản xuất chiếm phần lớn, hàng tiêu dùng chỉ khoảng 10%. Nhưng xét về chất lượng và nguồn gốc sâu xa, ta thấy ngay trong các hàng phục vụ cho sản xuất có nhiều nội dung của hàng tiêu dùng.

Thực hiện cam kết hội nhập, Việt Nam mở rộng thị trường, nhưng khi hàng nhập vào quá nhiều sẽ gây sức ép cạnh tranh trên cả ba cấp độ: sản phẩm, doanh nghiệp và tổng thể quốc gia. Những mặt hàng trong nước có sức cạnh tranh yếu sẽ thu hẹp thị phần, sản xuất có nguy cơ phá sản, người lao động mất việc làm. Chính sách vĩ mô nếu không theo kịp với lộ trình cam kết hội nhập và diễn biến của thực tế phức tạp sẽ trở ngại cho sản xuất kinh doanh trong nước. Khi hàng nhập khẩu nhiều, phải phụ thuộc nhiều vào nước ngoài, dự báo kinh tế trong nước sẽ không chính xác, kiểm soát hàng nhập và xử lý không kịp thời sẽ làm cho thị trường bất ổn, dẫn đến khủng hoảng về tài chính, kinh tế.

Để hạn chế những tác động tiêu cực trong xuất nhập khẩu, các nước đều áp dụng các rào cản thuế quan và phi thuế quan. Bên cạnh đó, nên xem xét lại những điều kiện và môi trường kinh doanh chưa giúp doanh nghiệp đáp ứng được yêu cầu có sản phẩm cạnh tranh về mẫu mã, chất lượng và giá.

Luật sư Trần Hữu Huỳnh, trưởng ban pháp chế, phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam:

Người tiêu dùng có quyền khởi kiện bồi thường về việc tạo nhầm lẫn

Nhập hàng nước ngoài vào gắn mác Việt Nam, trước hết là hành vi gian lận thương mại trong việc dán nhãn hàng hoá, vi phạm pháp lệnh bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Tiếp theo, việc đó gián tiếp làm thiệt hại cho ngành sản xuất vì người tiêu dùng sẽ đánh đồng chất lượng hàng trong nước với hàng nhập chất lượng kém bởi nếu hàng nhập tốt thì đã không cần lấy mác Việt Nam để kinh doanh.

Về mặt nhà nước, các cơ quan quản lý thị trường, cạnh tranh sẽ có biện pháp xử lý.

Nhưng quan trọng hơn là những cơ sở sản xuất cạnh tranh trên thị trường có hàng giả mạo hay ngành sản xuất bị thiệt hại do việc nhập khẩu các sản phẩm đó có quyền khởi kiện. Người tiêu dùng cũng có quyền khởi kiện bồi thường về việc tạo nhầm lẫn, mà trước hết là dùng “quyền nổi giận” để tẩy chay hàng hoá đó.

Các nhà sản xuất đứng trước việc hàng nhập khẩu làm thiệt hại đến sản xuất của mình thường yêu cầu Nhà nước phải dựng lên hàng rào kỹ thuật. Mục đích lập hàng rào kỹ thuật là để bảo vệ người tiêu dùng và người sản xuất chính đáng. Vấn đề là bây giờ Nhà nước cùng xắn tay với doanh nghiệp, nhưng doanh nghiệp phải tích cực chủ động. Hơn bao giờ hết, trong mặt trận thương mại, các doanh nghiệp phải liên kết nhau để bảo vệ lợi ích của mình và giữ lấy niềm tin của người tiêu dùng. Cách tiếp cận đó tích cực hơn là cứ khư khư bảo vệ sản xuất trong nước mà khả năng cạnh tranh của nó kém dù không có bán phá giá gì cả.

Ông Vũ Bá Phú, cục phó cục Quản lý cạnh tranh – bộ Công thương:

Cần góp phần ngăn chặn gian lận thương mại

Người tiêu dùng nếu thấy đối thủ cạnh tranh nào của hàng Việt Nam có hành vi phản cạnh tranh, có thể gây phương hại lợi ích chính đáng của người tiêu dùng thì nên báo cho cơ quan điều tra cạnh tranh kịp thời về những nghi vấn. Tình trạng nhập hàng dệt may, giày da, hàng điện tử giá rẻ ở nước ngoài về gắn mác Việt Nam là hành vi gian lận thương mại, rõ ràng ảnh hưởng đến sự cạnh tranh của hàng hoá Việt Nam. Người tiêu dùng nên biết mình cũng là nhóm có lợi ích liên quan trực tiếp, chứ không chỉ doanh nghiệp. Vì vậy, người tiêu dùng cần góp phần ngăn chặn gian lận thương mại bằng cách phản ảnh việc này tới các cơ quan quản lý thị trường và họ sẽ có trách nhiệm điều tra, phát hiện các vụ việc liên quan tới chuyện giả nhãn mác.

Các Ngọc (thực hiện)