Người Cor ấm cái bụng nhờ… cây đót

SGTT.VN - Năm nay, cây đót đẹp giá lại cao gấp đôi so với các năm trước nên đồng bào Cor ở hai huyện Tây Trà và Trà Bồng (Quảng Ngãi) càng ấm cái bụng hơn trong mùa xuân này.

Mỗi ngày, vợ chồng Hồ Văn Thanh chặt được từ 50 – 70kg đót tươi, kiếm từ 250.000 – 350.000 đồng. Ảnh:

Hai vợ chồng Hồ Văn Thanh (36 tuổi) và Hồ Thị Thượng ở thôn Trà Lum, xã Trà Sơn, huyện Trà Bồng có bốn đứa con. Tết rồi, vì lo mua quần áo, gạo mắm, thịt heo ăn, cộng với khoản nợ cũ trong năm nên “nhà này nợ con buôn đến 5m đót” (1m khoảng 60kg đót đã phơi khô). “Năm nay đót đẹp nên phải nhanh chân vào rừng nếu không người khác hớt tay trên mất”, Thanh bàn với vợ rồi mài hai cây rựa thiệt bén, chọn mùng 4 tết để “xông rừng”.

“Mỗi ngày vợ chồng chặt được 50 – 70kg đót, với giá 5.000 đồng/kg, tính ra cũng kiếm được 250.000 – 350.000 đồng. Từ đầu mùa tới giờ, vợ chồng tao kiếm đủ trả nợ rồi. Còn từ nay trở đi, chặt được ký nào là bán ký đó, khỏi trả nợ nữa”, Thanh nói trong lúc vợ cười hớn hở, răng đen xỉn màu bã trầu.

Tạm biệt vợ chồng Thanh, chúng tôi theo tỉnh lộ 622 đi về phía huyện Tây Trà. Dọc đường đi, người già, đàn bà và cả các em học sinh tay cầm rựa lững thững đi theo các lối mòn vào rừng. Ngược đường, đây đó có người rựa vắt ngang bó đót đang oằn xuống trên đôi vai trần. Ở cái xứ đồi dốc chênh vênh này khi rừng được khuyến khích không phá đi làm rẫy, mảnh ruộng heo hút trong các khe núi đủ nuôi lũ chim chóc và thú rừng, thì cái ăn, cái mặc của đồng bào Cor phụ thuộc rất nhiều vào mùa đót. Bà Hồ Thị Linh ở thôn Gò Rô, xã Trà Phong, huyện Tây Trà, cho biết nếu không đi chặt đót thì không biết lấy tiền đâu để trang trải cuộc sống. Vì vậy đến mùa này là đồng bào bỏ tất cả công việc để đi chặt đót.

Hồ Văn Miên (38 tuổi) ở thôn Trà Linh, xã Trà Lãnh, huyện Tây Trà được trai làng phong làm “đại gia” chặt đót. Bởi gia đình anh có 2 hecta rẫy có cây đót. Khi khai thác xong đót nhà, gia đình Miên mới đi chặt đót rừng. Vừa rồi, chỉ trong một tuần, gia đình Miên đã kiếm được 5 triệu đồng – số tiền lớn đối với đồng bào Cor. “Hai đứa con tao đang học cấp ba. Mấy ngày còn nghỉ tết, mỗi đứa chặt đót bán cũng được 150.000 – 200.000 đồng/ngày. Khi lên trường học, mỗi đứa đủ tiền ăn cả tháng”, Miên kể.

Cũng theo Miên, không chỉ người làng, học sinh mà thanh niên của làng, của xã năm nay cũng không vào miền Nam sớm, mà tất cả đang ở lại chặt đót kiếm tiền. “Mọi năm giữa tháng giêng là làng hết thanh niên thôi. Còn năm nay, thanh niên ở nhà hết, chưa đứa nào đi”. Vừa nói, Miên vừa chỉ cho xem hàng chục thanh niên nam nữ, vai vác rựa tụ tập dưới một căn nhà gỗ chuẩn bị đi vào rừng. Hồ Văn Đại (22 tuổi) cho biết vào miền Nam làm công mỗi ngày chỉ được 100.000 đồng, còn ở đây, nếu làm siêng thì có thể kiếm được 400.000 – 500.000 đồng/ngày. “Nếu rừng có đót, giá cả như năm nay thì ở nhà chặt đót sướng hơn đi vào Nam”, Đại khẳng định.

Một thanh niên người Cor tiếp lời, nếu bây giờ khai thác cây đót xong, sau đó đừng bán ra ngoài mà tập trung lại làm cây chổi thì nhất định người địa phương sẽ không vào Nam nhiều như lâu nay nữa.

Phó chủ tịch UBND huyện Tây Trà, ông Đỗ Minh Lâm cho biết địa phương cũng đã có hướng phát triển cơ sở làm chổi đót và thực tế đã mở lớp tập huấn nghề này. Tuy nhiên, khi mở cơ sở thì không thể bán lẻ được mà phải có đầu ra. “Điều này phải có doanh nghiệp đứng ra làm, đảm bảo thuận lợi hơn về nhân công, cước vận chuyển so với đồng bằng. Chúng tôi đang kêu gọi các doanh nghiệp vào cuộc để mở cơ sở làm chổi đót tại địa phương”, ông Lâm cho hay.

bài và ảnh: Phạm Anh