Phụ nữ mạnh nhất khi là mẹ
SGTT.VN - Nói đến sức mạnh là đề cập “khả năng tác động mạnh mẽ đến những người khác, đến sự vật, gây tác dụng ở mức cao” (Từ điển Tiếng Việt, Hoàng Phê, NXB Đà Nẵng, 1997). Bàn về sức mạnh phụ nữ là quan tâm đến khả năng chi phối, tác động của họ trong chính gia đình hạt nhân mà người phụ nữ làm nội tướng: sức mạnh của vai trò, của thiên chức làm mẹ, làm vợ.
Sức mạnh của phái yếu: mạnh như phái mạnh
Người phụ nữ, trong con mắt nhân loại từ xưa, về thể chất đã được xếp vào hàng yếu hơn nam giới. Phụ nữ lo quán xuyến nhà cửa, con cái, bếp núc, thiên về đối nội, xây dựng nền tảng gia đình ở bên trong. Việc đối ngoại, xử thế bên ngoài đã có đàn ông là phái mạnh đảm trách.
Sự “phân công lao động” ấy rất rõ ràng qua kinh nghiệm dân gian: đàn ông xây nhà, đàn bà xây tổ ấm. Theo sự phát triển của thời đại, tư tưởng phương Đông được bồi đắp thêm tinh thần văn hoá phương Tây nên phụ nữ bây giờ mạnh mẽ hơn, không chỉ “xây tổ ấm” mà còn “lấn” sang “xây nhà”.
Phụ nữ không còn bám trụ truyền thống ở “mặt hậu” chuyên làm… bếp nữa mà tiến thẳng ra mặt tiền, thậm chí “phi” thẳng lên mặt trăng, lên sao hoả, ra đại dương. Năm 2000, nữ thuyền trưởng Việt Nam đầu tiên Nguyễn Thị Hồng được phong tặng Anh hùng lao động. Năm 2008, nữ phi hành gia Hàn Quốc Yi So-Yeon bay vào vũ trụ… là những điển hình chứng tỏ phái yếu bây giờ không còn yếu hơn phái mạnh.
Để phái yếu mạnh hơn phái mạnh
Tuy lấn sang “trường hoạt động” của phái mạnh một cách ngoạn mục như thế nhưng hình như phái yếu mới chỉ làm cho “đối phương” “khẩu phục” mà “tâm chưa phục”. Nhưng có một “cơ hội” khác để phụ nữ thể hiện “sức mạnh vượt trội” của mình mà đàn ông cũng phải gật đầu công nhận cái rụp: làm tốt chức năng truyền thống: “xây tổ ấm”!
Chức năng, trong khoa học xã hội đầu thế kỷ 20, là một khái niệm được bàn rất sâu bởi các nhà nhân học văn hoá. Ở đây, có thể vận dụng để hiểu chức năng của người phụ nữ trong gia đình có hai ý nghĩa cơ bản: người phụ nữ có vai trò rất quan trọng trong gia đình của họ và có một mối gắn kết chặt chẽ qua lại không thể tách rời với các thành viên còn lại của gia đình.
Những chuyên đề về “xây tổ ấm” được bàn tới bàn lui trên mặt báo, truyền hình hoặc làm hẳn phim Khi vợ vắng nhà, rồi bây giờ là chương trình thực tế Khi mẹ vắng nhà, để nói về cái sự “sướng trước khổ sau” khi vợ vắng nhà. Nhưng không có hiện tượng ngược lại: phụ nữ hò reo hay khốn đốn “khi bố vắng nhà”, “khi chồng vắng nhà” ...
Tất cả đều cho thấy, có một sự thật không thể phủ nhận là chức năng làm vợ, làm mẹ là một vai trò đặc thù của người phụ nữ mà người đàn ông trong gia đình không thể “đóng thế vai” dù có kỹ năng “đóng thế” đến đâu đi nữa.
Người phụ nữ nào tạo nên được “hơi ấm” trong chính “cái tổ” của mình là người có sức mạnh nhất. Cái sức-mạnh-hơi-ấm rất giản dị, không cần “văn bản hoá”, “hành động hoá”, chỉ cần những thành viên trong “tổ” cảm nhận và “thẩm thấu”. Những biểu hiện cụ thể của sức mạnh tiềm ẩn mà người phụ nữ có vai trò chính trong việc tạo dựng có thể kể đó là: không khí bữa cơm gia đình, dấu ấn giáo dục con cái, cách đối nhân xử thế, chỉ số sức khoẻ gia đình.
Để sức mạnh luôn luôn tiềm ẩn
Sức mạnh tiềm ẩn rất đặc trưng này của người phụ nữ trong gia đình được gọi bằng cái tên không mới: nội trợ. Công việc nội trợ ngày xưa được xem là bình thường, thậm chí còn có phần… mặc cảm, bị xem nhẹ khi nằm trên bản khai lý lịch thì nay lại trở thành “điều quý hiếm”. Hiếm vì ngày nay theo xu thế cuộc sống, nữ giới vừa phải vươn lên mạnh như đàn ông mà vừa phải là chính mình; vừa là nữ doanh nhân kiêm osin là chuyện quá tải đặt lên vai người phụ nữ. Cho nên để giữ được sức mạnh tiềm ẩn của mình, người phụ nữ không nhất thiết chỉ “dùng sức” mà phải “dùng chước”.
Tuy nhiên việc gìn giữ sức mạnh tiềm ẩn không thể chỉ dựa duy nhất vào bản thân người phụ nữ. Với vai trò, sự ảnh hưởng quan trọng của mình đối với gia đình, người phụ nữ cần “phát huy sức mạnh tập thể”, vì “một cây làm chẳng nên non”, phải ba cây chụm lại mới “lung linh, lung linh hai tiếng gia đình” được. Ý thức gìn giữ hơi ấm gia đình này khi lan truyền sang các thành viên còn lại sẽ góp phần hiệu quả giúp “sức mạnh tiềm ẩn” này mãi “tiềm tàng”, tránh rơi vào nguy cơ cạn kiệt.
Duyên Nguyễn