Xe buýt nhiên liệu sạch: khát chủ trương

SGTT.VN - Theo ông Phùng Đăng Hải, giám đốc Liên hiệp hợp tác xã vận tải TP.HCM, đơn vị cung cấp khí (công ty cổ phần kinh doanh khí hoá lỏng Miền Nam) vừa có công văn thông báo cho đơn vị ông cũng như công ty TNHH một thành viên Xe khách Sài Gòn (hai đơn vị triển khai chạy thí điểm xe buýt sử dụng nhiên liệu sạch tại TP.HCM vào ngày 6.5 vừa qua) nếu đến ngày 5.9 vẫn không có đủ 20 xe buýt chạy nhiên liệu sạch, đơn vị này sẽ dừng cung cấp khí.

Trạm khí sạch cho xe buýt tại TP.HCM. Ảnh: Lê Hồng Thái

Ưu đãi: bên có bên không

Ông Hải cho hay, sau gần ba tháng chạy thí điểm, hai xe buýt B80 chạy bằng khí nén thiên nhiên (nhiên liệu sạch) trên tuyến bến xe Miền Tây – ký túc xá đại học Quốc gia TP.HCM đã phát huy hiệu quả hơn mong đợi. Máy móc vận hành rất êm, hầu như không có khói thải và nhiên liệu được đốt cháy triệt để, tiết kiệm được khoảng hơn 30% chi phí nhiên liệu so với chạy bằng dầu diesel.

Trước lợi thế đó, ngay từ thời điểm mới đưa vào thí điểm đến nay, trong các cuộc họp với các cơ quan ban ngành, Liên hiệp hợp tác xã vận tải TP.HCM liên tiếp kiến nghị UBND TP.HCM sớm ban hành chính sách vay vốn ưu đãi để doanh nghiệp chuyển đổi xe và được hưởng số tiền chênh lệch nhiên liệu. “Tuy nhiên, mọi kiến nghị của chúng tôi gần như không được quan tâm đúng mức, dẫn đến việc không tăng được thêm đầu xe theo yêu cầu của đơn vị cung cấp khí. Bản thân chúng tôi, dù thấy việc chuyển đổi rất lợi nhưng chưa tìm đâu đủ tiền đầu tư nên đành ngậm ngùi nhìn cơ hội trôi qua”, ông Hải trình bày.

Trong khi Liên hiệp hợp tác xã vận tải TP.HCM bí vốn chuyển đổi xe, đầu tháng 7.2010, UBND TP.HCM có văn bản chấp thuận cho công ty TNHH một thành viên Xe khách Sài Gòn (gọi tắt là công ty Xe khách Sài Gòn) nhập nguyên chiếc 21 xe buýt chạy bằng nhiên liệu sạch để thay thế một số xe trên tuyến số 1 (chợ Bến Thành – chợ Bình Tây). Vốn đầu tư 21 chiếc xe buýt này vay từ công ty đầu tư tài chính nhà nước TP.HCM (trước đây là quỹ Đầu tư và phát triển đô thị TP.HCM).

Ông Hải nêu thắc mắc: “Tại sao cùng là đơn vị đưa xe buýt nhiên liệu sạch vào chạy thí điểm nhưng đơn vị ông lại bị bỏ ngoài cuộc. Trong khi đó, nếu so sánh về khả năng nhân rộng mô hình xe buýt sử dụng nhiên liệu sạch thì đơn vị ông hoàn toàn có lợi thế so sánh với gần 1.000 đầu xe buýt, chiếm gần 1/3 số xe buýt của toàn thành phố”.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, trước bức xúc kéo dài của lãnh đạo Liên hiệp hợp tác xã vận tải TP.HCM, gần đây, sở Giao thông vận tải thành phố mới yêu cầu lãnh đạo đơn vị này lập phương án chuyển đổi để sở trình UBND thành phố xem xét.

Chỉ cần chủ trương

Cho rằng có sự đối xử “nhất bên trọng, nhất bên khinh” nhưng ông Hải cũng thừa nhận nhờ động thái của lãnh đạo thành phố với công ty Xe khách Sài Gòn mà đơn vị cung cấp khí đồng ý gia hạn cung cấp khí cho hai đơn vị, trong đó có đơn vị của ông, đến ngày 5.9.

Tuy nhiên, ông Hải vẫn rất lo lắng. Bởi theo ông, dù TP.HCM có cố gắng đến mấy cũng không thể chạy kịp yêu cầu thời gian mà đơn vị cung cấp khí đưa ra. “Theo tôi được biết, thủ tục đầu tư 21 xe buýt của công ty Xe khách Sài Gòn còn đang trình để Chính phủ phê duyệt chủ trương miễn thuế. Phê duyệt xong còn phải tổ chức đấu thầu và nhiều thủ tục khác nên đến ngày 5.9 tới, 21 xe buýt này không thể nào đưa vào hoạt động kịp”, ông Hải nói.

Theo ông Hải, không cần đợi Chính phủ thông qua việc miễn thuế mà chỉ cần thành phố kịp thời có chủ trương cho đơn vị ông vay vốn dài hạn với lãi suất ưu đãi để chuyển đổi xe, được hưởng số tiền chênh lệch nhiên liệu (có thời hạn) thì các chủ xe của ông sẽ nhanh chóng chuyển đổi xe kịp thời theo yêu cầu của đơn vị cung cấp khí. Cách thức thực hiện, theo ông Hải, chỉ cần thành phố chấp nhận là các chủ xe trong liên hiệp sẽ bán xe cũ rồi vay thêm tiền mua xe mới chứ không cần phải thông qua công tác đấu thầu này nọ như đơn vị quốc doanh.

“Trên thị trường hiện nay, xe buýt nhiên liệu sạch cũ (qua sử dụng khoảng năm năm) nhập từ Hàn Quốc về có giá 27.000 USD chưa tính thuế, còn nếu cộng luôn thuế là 44.000 USD/xe. Với mức giá này, trước mắt sẽ có khoảng 50 chủ xe buýt (đã trả dứt nợ ngân hàng) chạy các tuyến nội thành (thuận tiện trong việc đến trạm bơm khí ở Tân Bình) đăng ký chuyển đổi. Đến khi hệ thống trạm bơm khí đặt rộng rãi ở các quận, huyện trong thành phố hoàn tất thì cũng là lúc đơn vị tôi hoàn tất chuyển đổi 100% xe”, ông Hải khẳng định.

Đào Lê