Nghe nói thuở Eva, người đàn bà mới được thượng đế tạo ra, hành động ý nghĩa đầu tiên mà nàng làm cho chàng Adam và thế giới này, là: nhóm lên một bếp lửa hồng trong vườn địa đàng…

Cũng như nhiều dân tộc khác, bếp là nơi nấu nướng các loại đồ ăn, thức uống của người Tày. Đây cũng là nơi sưởi ấm và tiếp khách trong những ngày đông, tháng giá.

Nhà thơ Bằng Việt (tên thật là Nguyễn Việt Bằng) xuất hiện trong thơ năm 1961 với bài Qua Trường Sa. Nhưng phải nói rằng bài thơ Bếp lửa của ông mới là cột mốc làm nên tên tuổi một Bằng Việt - nhà thơ. Dường như chính căn bếp với người bà nội thân thương đã đem lại nhiều cảm xúc cho ông.

SGTT.VN - Lịch sử các cuộc chiến tranh hàng ngàn năm qua đã chứng kiến vô số điều kỳ diệu. Nhưng có lẽ, chuyện một vật dụng giản đơn có mặt trong tất cả các gia đình trở thành một biểu tượng cho một cuộc chiến, thì thực “xưa nay hiếm”.

Cái bếp bây giờ đây chỉ còn trong ký ức. Vào khoảng hơn 30 năm trước, khi đó tôi mới lên chín, lên mười, mỗi bận đi làm đồng, hay giăng lưới, cắm câu xa, chiều chèo xuồng về gần đến, thấy cái chái bếp nhà mình lững lững khói cơm chiều trên cái nền trời tím sầm là lòng thấy ấm lại.

Thuở thiếu thời, thỉnh thoảng mẹ tôi lại sai tôi sang hàng xóm “xin lửa”. Tôi cầm trên tay cây đèn Hoa Kỳ nhỏ xíu, chạy lút cút sang nhà bà Đào, thập thò ngoài ngõ nhìn vào sân, thấy bà đang ngồi giần gạo, liền tới bên: “Mẹ cháu bảo cháu sang xin bà tí lửa”. Bà Đào kéo tôi vào góc nhà, moi trong cái túi thắt lưng cũ kỹ mãi mới tòi ra cái máy lửa. Cái máy lửa! Đó là điều kỳ diệu đối với trí tưởng tượng của tôi.

Đối với người Việt, cái bếp rất quan trọng. Vì thế mà bếp cũng có vua đấy. Vua bếp không ngự trị một cách vô hình. Như thế thì có khác gì con ma xó. Chẳng đàng hoàng chút nào. Vương triều của ngài đã thật thà hiện hình ngay trong cái đám đầu rau.

Đúng thật là gia vị tinh tế mang chức năng điều chỉnh hài hoà âm dương ngũ hành trong ẩm thực Việt. Các cụ ở nhà quê nói cấm sai! Và như nhà văn Nguyễn Tuân sành ẩm thực Việt và có lẽ không chỉ ẩm thực Việt, khi ra nước ngoài, thiếu cái ăn Việt, cùng hương vị Việt, với nghiệm sinh riêng, Nguyễn Tuân đã cho đó là... thiếu quê hương. Và đôi khi, thiếu quê hương, cũng hàm nghĩa là thiếu những món gia vị quê nhà, khiến món ăn lạ trở nên thiếu hài hoà, thiếu điều chỉnh, thiếu đi những li ti xanh tươi bé nhỏ có thể gây những hẫng hụt tâm hồn.

Từ ấn tượng về cô giáo cũ (cô gái khuôn mặt chữ điền trong bài thơ Đây thôn Vĩ Dạ), bà Huy* dự tuyển vào trường du lịch của Saigontourist sau 15 năm ẩn cư nuôi mẹ. Từ đây, bà lại được tuyển đi du học, được bầu làm viện sĩ ẩm thực của Pháp

31 tuổi, một quãng đời chưa nhiều để trở thành một đầu bếp kỳ cựu. Thế nhưng, bằng truyền thống gia đình, bằng tinh thần học hỏi và sức sáng tạo, Nguyễn Hữu Phước đã gặt hái rất nhiều thành công. Đặc biệt, trong dịp diễn ra Hội nghị APEC 14, Phước vinh dự được là người nấu chính các món ăn phục vụ Tổng thống G.Bush và phu nhân.