Xây gì trên nền Ba Son cũ?

Ngày 28.5.2006, Nhà máy đóng tàu Ba Son mới, với vốn đầu tư 4.000 tỉ đồng, được khởi công xây dựng tại cảng nước sâu Cái Mép, Bà Rịa - Vũng Tàu... Dự kiến, nhà máy mới sẽ hoàn thành vào năm 2010.

Cùng với việc xây dựng cầu Thủ Thiêm, Nhà máy Ba Son từng là mối quan tâm của dư luận, người dân và các nhà quản lý ở TP.HCM từ suốt hơn 10 năm qua.

Xưởng Ba Son

Tác giả Trần Bạch Đằng trong bài viết đăng trên báo Thanh Niên ngày 31.5.2006 nêu rõ: “Song song với Cảng Sài Gòn là Cảng Ba Son, chắc chắn về vị trí của Cảng Ba Son được nêu lên từ rất lâu. Lý do thật giản đơn: cảng này được thiết kế vào giữa thế kỷ 19 đã một thế kỷ rưỡi rồi, vào buổi thực dân Pháp mới đặt chân đến đây, tàu nhỏ, tàu chạy máy hơi nước chen với tàu buồm. Nhưng hễ đặt việc di dời Ba Son là bị bác, bác vì lý lẽ kinh tế thì ít mà vì truyền thống thì nhiều và những người bác chỉ phán lạnh lùng... Ý kiến qua lại quá nhiều và cuối cùng rồi vẫn phải đi đến một nghị quyết: xây dựng Cảng Ba Son theo tầm vóc một cảng và xưởng đóng, sửa chữa tàu cỡ Đông Nam Á, tại địa điểm được chọn là Cái Mép, thuộc địa giới Bà Rịa - Vũng Tàu”.

Thời gian gần đây, đi dọc sông Sài Gòn, từ dưới tàu nhìn lên, mọi người có thể quan sát thấy những tấm lưới màu xanh được căng cao cùng với thảm cỏ, bãi xe, nhà điều hành. Cái gì đây?

Một dự án mà những người quan tâm chỉ có thể đọc được qua dòng tin ngắn gọn “XN liên hợp Ba Son xây dựng trung tâm thể thao không phép” đăng trên báo Tuổi Trẻ ngày thứ hai, 24.4.2006. Theo thông tin này, một nửa nhà tập đánh golf, toàn bộ nhà hàng và khu phục vụ đã vi phạm hành lang bảo vệ sông Sài Gòn. Tờ báo cho biết họ dẫn nguồn từ báo cáo của UBND quận Bình Thạnh.

Mấy chục hécta ven bờ sông nằm giữa quận 1 và quận 2 nên sử dụng làm gì khi nhà máy đã di dời?

Thời báo Kinh tế Việt Nam trong bản tin ngày 30.5.2006 cho biết: “Dự kiến khu vực cảng Ba Son hiện nay kéo dài dọc theo bờ sông tới gần cầu Sài Gòn sẽ được đầu tư thành khu cảng du lịch trên sông Sài Gòn”.

Phát biểu với SGTT, KTS Khương Văn Mười, chủ tịch Hội KTS TP.HCM cho rằng: “Theo nhịp điệu không gian xây dựng từ đường Hàm Nghi, và trên diện tích khoảng 20ha bên này sông, thì nên xây dựng một khu phức hợp mua sắm-giải trí-biểu diễn văn hoá, các loại hình-văn phòng. Chính nơi đây sẽ sống động suốt cả ngày đêm, tạo sinh khí thực sự cho bờ sông này”.

Hy Hưng - T.N

Bà Phạm Thị Thanh Hải, Viện phó Viện Quy hoạch xây dựng TP.HCM cho biết hiện viện đang nghiên cứu quy hoạch trung tâm phức hợp Sài Gòn - Ba Son. Theo bà Hải, trên diện tích khoảng 22,5 ha của khu vực này sẽ hình thành 6 khu vực chức năng chính: Khu truyền thống lịch sử chuyên ngành; Trung tâm tài chính; Thương mại dịch vụ khách sạn; Cao ốc văn phòng; Dịch vụ cảng sông - vui chơi giải trí; Cuối cùng là căn hộ cao cấp. Trước mắt, khu đất này sẽ được bàn giao khoảng 1/2 diện tích, số còn lại bàn giao vào năm 2010. Sau khi có quy hoạch, thành phố sẽ mời gọi đầu tư rộng rãi.

"Ba Son từ những thế kỷ xa xưa, nơi đây là vùng sình lầy nước đọng, các vua chúa đã dùng làm nơi trú đậu, sửa chữa tàu chiến và thương thuyền. Năm 1861 Pháp đã tạo ra các ụ đầu tiên tại thuỷ trại có từ thời Gia Long, tức là ở mảnh đất Ba Son bây giờ. Ngày 28.4.1863, Pháp đã chính thức thông qua dự án xây dựng thuỷ xưởng Ba Son tại Sài Gòn". Khoảng cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20, theo Niên giám Nam Kỳ 1910, "Arsenal (Ba Son) là một cơ sở quan trọng nhất của thuộc địa Nam Kỳ. Với trang bị hoàn chỉnh, hiện đại, Arsenal Sài Gòn có thể chế tạo những công trình hàng hải hoàn chỉnh cũng như những hạng mục sửa chữa tinh tế nhất. Mặt bằng Arsenal khoảng 22ha, chu vi 2km, đường kính (ở nơi dài nhất) là 850m. ( Theo trang web TP.HCM )

SGTT: Bài học của Thủ Thiêm và Ba Son có vẻ như đang tiếp tục tái diễn. SGTT mở một diễn đàn để mọi người có thể nêu ý kiến đóng góp của mình xung quanh vấn đề trên. Mời các bạn tham gia góp ý kiến cho diễn đàn này.