Tăng viện phí, ai lo cho người nghèo?

SGTT.VN - Bộ Y tế đưa ra dự thảo tăng viện phí. Phía bệnh viện hầu hết hài lòng với giá viện phí mà dự thảo đưa ra. Dư luận xã hội phản ứng, cho rằng viện phí như thế là quá cao.

Theo luật gia Lê Hiếu Đằng, y tế là lĩnh vực Nhà nước phải đầu tư, tuy nhiên hiện nay hệ thống bệnh viện đang quá tải, bệnh nhân phải nằm ngoài hành lang. Ảnh: Lê Hồng Thái

Nhưng cao như dự thảo hiện nay đề ra hay hạ xuống như ý kiến của nhiều người thì có một thực tế không thể phủ nhận là dù với lựa chọn nào, vẫn có một bộ phận khá đông người nghèo, người cận nghèo khó có thể được chăm sóc sức khoẻ đầy đủ bởi với họ, chi phí cho y tế luôn là gánh nặng quá sức.

Nhà nước phải đầu tư

Chiều 21.7, chị Phạm Thị Minh, ngụ tại Cây Thông (Phú Quốc, Kiên Giang) cầm đơn thuốc ngập ngừng đứng trước nhà thuốc ở bệnh viện Chợ Rẫy. Đồng lương của công nhân chế biến thuỷ sản chỉ cho phép chị một mình từ Phú Quốc lên TP.HCM khám bệnh với số tiền trong túi ngót nghét 1,8 triệu đồng. Tiền khám bệnh và làm các xét nghiệm hết khoảng 1 triệu, tiền tàu xe gần hết 500.000 đồng, chị Minh chỉ còn hơn 300.000 đồng trong túi. Khi nghe gọi tên nhận thuốc và đóng tiền mua thuốc hơn 900.000 đồng, chị lúng búng xin nhận lại đơn thuốc, ngần ngừ mãi rồi lẳng lặng bỏ đi!

Luật gia Lê Hiếu Đằng, nguyên phó chủ tịch uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP.HCM, hiện là phó chủ nhiệm hội đồng Tư vấn về dân chủ và pháp luật thuộc uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, cho rằng, y tế và giáo dục là hai lĩnh vực Nhà nước phải đầu tư. Người dân, nhất là dân nghèo, cận nghèo phải được thụ hưởng các dịch vụ y tế chứ không thể chỉ buộc dân đóng viện phí nặng nề như vậy được. Ông Đằng nói: “Tại sao Nhà nước đầu tư rất nhiều cho những dự án lãng phí hàng chục ngàn tỉ đồng như Vinashin mà không đầu tư xây dựng thêm bệnh viện, miễn phí các dịch vụ y tế chăm sóc sức khoẻ để giảm bớt gánh nặng chi phí y tế cho dân? Đại bộ phận người dân chưa có bảo hiểm y tế hiện nay đều là người nghèo, người cận nghèo, người có thu nhập thấp. Viện phí, nếu có tăng cũng phải có lộ trình và phải tính đến việc chăm sóc y tế cho bộ phận dân cư này thế nào chứ không thể cứ tăng đột ngột như hiện nay”.

Bác sĩ Nguyễn Thế Dũng, nguyên giám đốc sở Y tế TP.HCM, cũng nhận định: “Viện phí hiện nay đã quá bất cập, nếu không tăng viện phí, bệnh viện không thể đầu tư phát triển được nên viện phí cần phải tính đúng, tính đủ để tái đầu tư và nâng cao đời sống của nhân viên y tế. Nhưng nếu tăng viện phí quá cao người dân sẽ gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt là những người nghèo và cận nghèo. Hiện nay, nhiều người dân đến phòng mạch, một lần khám bệnh với giá 15.000 – 20.000 đồng cũng không trả nổi. Nhiều người dân hiện nay thu nhập rất bấp bênh, họ không đủ tiền ăn, nói gì đến việc có tiền mua bảo hiểm y tế! Viện phí tăng mà bảo hiểm y tế làm chưa tốt thì thật sự rất khó khăn cho dân”.

Cần nhiều loại hình bảo hiểm y tế

Ý kiến của bác sĩ Dũng là vấn đề rất đáng quan tâm, bởi thực tế hiện nay, ngoài những người được xếp vào diện nghèo, cận nghèo, xã hội còn không ít người mà chi phí cho y tế là điều họ không bao giờ có thể có nổi, dù chỉ là những chi phí khám chữa bệnh tầm trung chứ đừng nói đến dịch vụ y tế kỹ thuật cao. Trong khi dự thảo viện phí mới đã ra đời và khả năng sẽ trở thành hiện thực ở mức không thấp thì lộ trình của bộ Y tế cho thấy đến năm 2014, mục tiêu bảo hiểm y tế toàn dân mới đạt được và cũng phải đến năm 2014, Nhà nước mới hỗ trợ cho nông dân tham gia bảo hiểm y tế. Cần nhớ nông dân hiện đang chiếm trên dưới 70% dân số nước ta và cuộc sống của họ phần đông còn vất vả.

Bà Lưu Thị Thanh Huyền, trưởng phòng bảo hiểm y tế thuộc Bảo hiểm xã hội TP.HCM, nhận xét, bộ Y tế đưa ra dự thảo lần này tăng cao hơn so với mức thu nhập bình quân của người dân cả nước. Theo bà, nếu viện phí tăng như dự thảo đã đưa ra, không những đối tượng nghèo và cận nghèo lo lắng mà thậm chí công nhân viên chức và nhất là những người “xém” cận nghèo cũng đối mặt với nguy cơ khi chẳng may bị ốm đau, bệnh tật. Bà nói: “Bộ Y tế và các nhà hoạch định chính sách phải tính toán thật kỹ. Khi viện phí tăng tất nhiên sẽ tạo áp lực lên người dân, buộc dân phải mua bảo hiểm y tế nhiều hơn vì mức viện phí mới là quá sức với nhiều người. Cần có chính sách cho bảo hiểm y tế...”

Theo BS Dũng, để người nghèo và người cận nghèo được thụ hưởng dịch vụ y tế, bảo hiểm y tế bắt buộc phải thu hút được nhiều người dân tham gia, tiến đến thực hiện bảo hiểm y tế toàn dân. Ông Dũng đề xuất: “Bảo hiểm y tế phải xây dựng nhiều loại hình và mức bảo hiểm cho người dân tự do lựa chọn, để đảm bảo ai cũng có cơ hội tham gia. Bên cạnh đó, Nhà nước nên dùng quỹ an sinh xã hội để mua bảo hiểm y tế cho người nghèo và cả những người cận nghèo. Hiện nay, luật Bảo hiểm y tế còn quá nhiều quy định rườm rà, bất cập, cơ quan Bảo hiểm xã hội phải có ý kiến đề xuất để Quốc hội sửa đổi. Phải làm sao để bác sĩ chỉ có khám và điều trị mà không cần hỏi người bệnh có bảo hiểm y tế hay không”.

Hoàng Nhung